• Қазақ
  •   
  • Qazaq
  •   
  • قازاق
  •   
  • Рус
  •   
    Ulttyq Olımpıada komıteti

    Saıypqyran: Olımpıadanyń tórinen kóringen Ánel Táshbaı

    Veloshabandoz Ánel Táshbaı Senegaldyń astanasy Dakarda ótken jasóspirimder Olımpıadasynyń chempıony atandy. Ol jekeleı ýaqytqa jarysý saıysynda eń jaqyn qarsylasynan bes sekýndtan astam ýaqytqa ozyp ketti. Bul jeńis – Ánel Táshbaıdyń halyqaralyq arenadaǵy tabysty óneriniń jalǵasy. Buǵan deıin ol jasóspirimder arasynda Azııa oıyndary men Azııa chempıonattarynda top jarǵan edi. Endi sportshy eresekter sanatyna ótýdi kózdep otyr.

    Búgin biz «Saıypqyran» aıdaryn odan ári jalǵastyryp, oqyrman nazaryna sportshynyń Olympic.kz saıtyna suhbatyn usynýdy jón kórip otyrmyz.

    Ánel Táshbaı Olımpıadaǵa qalaı daıyndalǵanyn, Olımpııalyq jarystardyń ereksheligin, velosportqa qalaı kelgenin jáne kásibı komanda sapynda óner kórsetý josparyn aıtyp berdi.

    – Ánel, jasóspirimder Olımpıadasynda úlken jetistikke jettińiz. Osy beleske jetýińizge ne sebep boldy dep oılaısyz?

    – Eń aldymen, uzaq ári tyńǵylyqty daıyndyqtyń arqasy dep oılaımyn. Biz bul nátıjege bir aıda jetken joqpyz. Sońǵy aılarda jubymmen birge jattyǵý jasadyq. Birlesken jumystyń arqasynda ekeýmiz de shyńdala tústik. Men odan kóp nárse úırendim. Ol da meniń deńgeıimdi kóterýge kómektesti. Árıne, bapkerdiń eńbegi, qoldaýy jáne jarysqa durys daıyndaýy da úlken ról atqardy.

    – Jekeleı ýaqytqa jarysý saıysyna psıhologııalyq turǵydan qalaı daıyndaldyńyz? Jattyqtyrýshyńyz sórege shyǵar aldynda qandaı keńes berdi?

    – Jattyqtyrýshym únemi jekeleı synda jeńiske jetý úshin eń aldymen psıhologııalyq turǵydan myqty bolý kerektigin aıtatyn. 8,5 shaqyrym qashyqtyqty jalǵyz ózim baǵyndyrýym kerek bolǵandyqtan, bar nazarymdy jarysqa aýdardym. Jattyqtyrýshym jol boıynda kúshimdi qalaı tıimdi jumsaý kerektigin, neni eskerý qajettigin túsindirdi. Sondaı-aq maǵan únemi qoldaý kórsetip, jeńiske jetetinime senim bildirdi. Sondyqtan jarys aldyndaǵy basty mindetim – ózimdi jigerlendirip, óz kúshime sený kerek boldy.

    – Dakardaǵy joldyń tehnıkalyq ereksheligi qandaı? Qaı tustaryna erekshe nazar aýdarý qajet boldy?

    – Tehnıkalyq jaǵynan bul joldy qıyn dep aıta almaımyn. Joldyń beti tegis, shuńqyrlar men kedergiler bolǵan joq. Jalpy, jarysqa qolaıly jaǵdaı jasalǵan. Al men úshin eń úlken qıyndyq – aptap ystyq boldy. Sebebi Dakardyń aýa raıy biz úırengen klımattan múlde ózgeshe. Aýa raıynyń saldarynan jarysý qıyndaı tústi.

    – Jeńisińizden eki kún buryn toptyq jarysta jetinshi oryn aldyńyz. Alǵashqy 20 sportshy márege birdeı ýaqytta jetti. Sol jarystaǵy ónerińizdi qalaı baǵalaısyz? Joǵary orynǵa kóterilý úshin ne jetispedi dep oılaısyz?

    – Toptyq jarystyń nátıjesin aldyn ala boljaý qıyn. Kóp nárse jarystyń qalaı órbıtinine baılanysty. Jarysta alty sportshy bolyp negizgi toptan bólinip shyqtyq. Alaıda basqa komandalardyń ókilderi bizben birge jumys isteýge qulyq tanytpady. Jetinshi oryn alsam da, bul jarys men úshin paıdaly boldy dep esepteımin. Myqty qarsylastarmen ıyq tirestire alatynyma jáne júldeli oryndar úshin kúresýge shamam jetetinine kózim jetti.

    – Toptyq jarys pen jekeleı ýaqytqa jarysý saıystaryna psıhologııalyq turǵydan qalaı daıyndaldyńyz?

    – Bul – bir-birine múlde uqsamaıtyn eki bólek saıys. Sondyqtan árqaısysyna jeke-jeke daıyndaldyq. Toptyq jarysta únemi jaǵdaıdy baǵalap, shabýylǵa shyǵatyn sátti durys tańdaý, kúshti únemdeý jáne ony orynsyz jumsamaý mańyzdy. Al jekeleı jarysta bári óz qolyńda. Kórsetken nátıjeńe tek óziń jaýap beresiń. Sondyqtan sóre syzyǵynan bastap márege jetkenshe bar kúshińdi salýyń kerek.

    – Buǵan deıin de kóptegen halyqaralyq jarystarǵa qatystyńyz. Sol tájirıbe Olımpıadadaǵy tolqýdy jeńýge kómektesti me?

    – Árıne kómektesti. Buǵan deıin Álem kýbogy kezeńderinde, álem jáne Azııa chempıonattarynda óner kórsettim. Ár halyqaralyq jarysta tájirıbe jınap, ózińe degen senimiń arta túsedi. Sonymen qatar qarsylastaryńnyń deńgeıin de baǵamdaı alasyń. Ásirese, toptyq jarystarda munyń mańyzy zor. О́ıtkeni onda óz ornyńdy durys tańdap, jarysty sezine bilý qajet. Jınaǵan tájirıbemniń barlyǵy jasóspirimder Olımpıadasynda kóp kómegin tıgizdi dep oılaımyn.

    – Jasóspirimder Olımpıadasynda jeńisten bólek, este qalǵan erekshe sát boldy ma?

    – Jarystan keıin qorytyndy nátıjeniń jarııalanýyn kútken sát erekshe este qaldy. Sol 30-40 mınýta óte qatty tolqydym. Sonymen qatar komandamnyń, jattyqtyrýshylarymnyń jáne men úshin jankúıer bolǵan barsha adamnyń qoldaýyn umytpaımyn. Árıne, osy jarysqa daıyndalǵan kezeń de esimde qalady. О́ıtkeni biz bul dodaǵa uzaq ýaqyt daıyndaldyq.

    – 2025 jyly Manamada ótken jasóspirimder arasyndaǵy Azııa oıyndarynda sátti óner kórsettińiz. Bul jeńister aldaǵy sporttyq jolyńyzǵa qanshalyqty yqpal etti?

    – Bahreınde ótken jasóspirimder arasyndaǵy Azııa oıyndarynda jeńip alǵan medalim men úshin óte mańyzdy boldy. Osy jarystan keıin jasóspirimder Olımpıadasyna tyńǵylyqty daıyndala bastadyq. Sol kezde aldyma taǵy bir maqsat qoıdym. Ol — Olımpıada chempıony ataný edi. Azııa oıyndaryndaǵy jeńisim maǵan jiger berip, óz kúshime degen senimimdi nyǵaıtty.

    – Manamada ótken Azııa oıyndary men Dakardaǵy Olımpıadany salystyrsaq, bir jyldyń ishinde qaı jaǵynan shyńdaldyńyz?

    – Osy ýaqytta eń aldymen psıhologııalyq turǵydan shyńdaldym dep oılaımyn. Ásirese, Eýropada ótken jarystardyń paıdasy zor boldy. О́ıtkeni ondaǵy básekeniń deńgeıi bıik ári jarys jaǵdaıy da ózgeshe. Munyń bári maǵan mol tájirıbe jınaýǵa kómektesti. Qazir jarysqa qalaı daıyndalý kerektigin, qandaı qıyndyqtarǵa tap bolýym múmkin ekenin jáne myqty qarsylastarmen qalaı kúresý qajettigin bilemin.

    – Jekeleı jáne toptyq jarystarda jaqsy nátıje kórsetip júrsiz. Qaı saıys túri ózińizge jaqynyraq? Nelikten?

    – Jarystyń eki túri de unaıdy. Toptyq jarysty da, jekeleı ýaqytqa jarysýdy da jaqsy kóremin. Biraq jekeleı jarysqa kóbirek kóńilim aýady. Sebebi munda bári ózińe baılanysty. Qandaı nátıje kórsetetiniń daıyndyq deńgeıińe, kúshińdi qanshalyqty únemdeı alatynyńa jáne jarys kezindegi tózimdiligińe tikeleı baılanysty.

    – Mansabyńyzda birneshe halyqaralyq jarysta óner kórsettińiz. Olımpıadadan bólek, siz úshin eń kúrdeli bolǵan jarysty atap ótseńiz?

    – Men úshin eń qıyn syndardyń biri Kanadada ótken álem chempıonaty boldy. Oǵan 150-den astam sportshy qatysty. Básekeniń deńgeıi de óte bıik edi. Onyń ústine, jarys joly tehnıkalyq jaǵynan qıyn boldy. Sondyqtan qıyn bólikterden súrinbeı ótý úshin sheberlik pen tózimdilikti talap etti.

    – Sporttyq jolyńyz maýntınbaıktan bastalǵan. Bul dısıplınada Qazaqstan chempıony atandyńyz. Maýntınbaık sizge ne úıretti? Qazir jınaǵan tájirıbeńiz kómektese me?

    – Maýntınbaık tehnıkalyq jaǵynan kóp kómegin tıgizdi. Osy saıystyń arqasynda velosıpedti erkin meńgerip, onyń júrisin jaqsy sezinýdi jáne joldyń qıyn tustarynan qınalmaı ótýdi úırendim. Bul daǵdylar qazir de kómektesedi. Ásirese, tehnıkalyq jaǵynan kúrdeli joldarda jarysqanda paıdasy zor.

    – Alǵashqy mańyzdy jattyǵýyńyz esińizde me? Bolashaǵyńyzdy dál osy sport túrimen baılanystyrǵyńyz keletinin qashan túsindińiz?

    – Velosıpedke arnalǵan arnaıy aıaq kıimmen júrýdi alǵash ret úırengen kezim esimde. Sol kezde birinshi ret oqý-jattyǵý jıynyna qatystym. Árbir jańa qımyldy durys meńgergen saıyn erekshe qýanatynmyn. Keıin alǵashqy júldelerime qol jetkizgen kezde velosportqa degen qyzyǵýshylyǵym arta tústi. Jattyǵýǵa baryp, aldyma maqsat qoıyp, sol beleske jetý jolynda eńbektengen unaı bastady. Ýaqyt óte kele bolashaǵymdy osy sportpen baılanystyrǵym keletinin túsindim.

    – Veloshabandoz retinde basty artyqshylyǵyńyz qandaı? Al jattyǵýda qaı tusyńyzdy áli de jetildirý qajet dep sanaısyz?

    – Meniń basty artyqshylyǵymnyń biri – jarystyń eń qıyn sátterinde de tózimdilik tanytyp, jaqsy qarqyndy saqtaı bilýim. Basqalarǵa jyldamdyqty ustap turý qıyndaǵan kezde de men qarqynymdy báseńdetpeımin. Sonymen qatar ózim shabýylǵa shyǵa alamyn ári qarsylastardyń shabýylyna jaýap berip, jarys boıy  jyldamdyqty saqtaýǵa tyrysamyn.

    Aldaǵy ýaqytta halyqaralyq jarystarǵa kóbirek qatysyp, tájirıbe jınaǵym keledi. Sheteldegi oqý-jattyǵý jıyndaryna da jıi barsam deımin. Ásirese, ózińnen myqty sportshylarmen birge jattyǵyp, baq synaýdyń paıdasy zor dep oılaımyn. Mundaı ortada únemi izdenip, sheberligińdi shyńdaı túsesiń.

    –Jasóspirimder arasyndaǵy Azııa oıyndarynda, Azııa chempıonattarynda jáne Olımpıadada top jardyńyz. Osyndaı bıik belesterdi baǵyndyrǵannan keıin alǵa qandaı maqsat qoıasyz?

    – Árıne, osyndaı iri jarystarda jeńiske jetkenime óte qýanyshtymyn. Degenmen bul ázirge jasóspirimder deńgeıindegi jetistikter ekenin jaqsy túsinemin. Alda budan da qyzý báseke kútip tur. Eresekter arasyndaǵy velosportta qoıylatyn talap ta, sportshylardyń deńgeıi de múlde basqa.

    Jetistikterime toqmeıilsip, toqtap qalǵym kelmeıdi. Alda baǵyndyrar belesterim áli kóp. Eń aldymen, eresekter sportyna oıdaǵydaı beıimdelip, myqty komandanyń sapynda óner kórsetip, júlde úshin kúreskim keledi. Meni alǵa jeteleıtin de osy armandar men maqsattar.

    – Alda sizdi qıyn báseke kútip tur. Eresek sportshylarmen teń dárejede básekelesý úshin daıyndyqqa qandaı ózgerister qajet dep oılaısyz?

    – Keler jyl men úshin jańa kezeń bastalady. Sondyqtan daıyndyqqa burynǵydan da kóp kóńil bólip, sheberligimdi shyńdaýym kerek. Eń aldymen, Eýropada ótetin jarystarǵa jıi qatysyp, sol jaqtaǵy oqý-jattyǵý jıyndarynda shynyqqym keledi. О́ıtkeni myqty sportshylarmen birge jattyǵyp, joǵary deńgeıdegi básekege beıimdelý qajet.

    Sonymen qatar jyl boıy jattyǵyp, túrli jarystarda óner kórsetýge múmkindik beretin sheteldik klýbqa qosylǵym keledi. Bul rette Federaııamyzdyń qoldaýy mańyzdy. Jattyqtyrýshylarym men Federaııa basshylyǵy osy oıymdy júzege asyrýǵa kómektesedi dep senemin.

    – Osy maqsatqa jetý úshin qazirdiń ózinde qandaı qadamdar jasap jatyrsyz?

    – Bul – aldaǵy ýaqyttaǵy basty maqsattarymnyń biri. Sondyqtan kelesi jyldan bastap óner kórsete alatyn kásibı halyqaralyq komanda izdestirip júrmin. Muny óz betimshe júzege asyrý ońaı emes ekenin túsinemin. Sol sebepti Federaııa men bapkerlerdiń kómegine senim artamyn. Bul meniń sporttyq mansabymdaǵy mańyzdy qadam ári jańa deńgeıde ózimdi synap kórýge beriletin múmkindik. Qazir osy baǵytta kelissózder júrgizip, birneshe múmkindikti qarastyryp jatyrmyz. Iaǵnı jumys júrip jatyr.

    – Birneshe jyldan keıingi sporttyq mansabyńyzdy qalaı elestetesiz? Basty armanyńyz qandaı?

    – Aldaǵy birneshe jylda myqty komandanyń sapyna qosylyp, álemdik deńgeıdegi jarystarda baq synap, kópkúndik iri jarystarǵa qatysqym keledi.

    Al sporttaǵy eń úlken armanym – eresekter arasyndaǵy Olımpıada oıyndaryna qatysyp, altyn medal ıelený. Bul maqsatqa jetý úshin áli talaı ter tógý kerektigin jaqsy túsinemin. Sol jolda bar kúshimdi salýǵa daıynmyn.

    -Áńgimeńizge rahmet!

     

     

    Pikir jazý

    Your email address will not be published. Required fields are marked *

    *